Waarom de bestaande woningvoorraad geen wondermiddel is
Dinsdag 25 augustus 2026Het Economisch Instituut voor de Bouw (EIB) bracht recent het rapport ‘Het belang van de bestaande voorraad voor het oplossen van de woningnood’uit. Waar het EIB een heldere en waardevolle terugblik geeft op het verleden — en laat zien dat beleid en subsidies tot nu toe nauwelijks extra woningen opleverden —, ligt de focus nu op de toekomst. De vraag is immers niet hoe we hebben teruggekeken, maar hoe we vanaf nu wél tot werkbare oplossingen komen.
De kloof tussen beleid en praktijk
Om naar de toekomst te kunnen kijken, moeten we wel begrijpen waar het in het verleden schuurde. Het beter benutten van de bestaande voorraad stuit in de praktijk namelijk op fysieke, juridische en sociale grenzen:
- Optoppen: Stuit op de constructieve draagkracht van gebouwen, complexe VvE-besluitvorming (waar bewoners unaniem akkoord moeten gaan) en flink stijgende bouwkosten per vierkante meter.
- Woningsplitsing: Loopt vast op parkeernormen, geluidsisolatie-eisen en netcongestie.
- Transformatie: De ‘gemakkelijke’ leegstaande kantoren zijn de afgelopen tien jaar al omgebouwd. Wat overblijft zijn complexere gebouwen op minder geschikte locaties.
Eerlijk kijken naar haalbare oplossingen
In de huidige crisis telt elke geschikte woning. Het beter benutten van de bestaande voorraad blijft dan ook een waardevolle opgave voor de verduurzaming en leefbaarheid van buurten. De lessen uit het EIB-rapport tonen echter aan dat de bestaande voorraad ruimtelijk en kwantitatief geen alternatief is voor grootschalige nieuwbouw.
Realistische keuzes aan de voorkant
Als we de woningopgave écht willen versnellen, vraagt dat om een realistisch gesprek tussen gemeenten, corporaties en marktpartijen vanaf het eerste moment. Het initiatief van PublicNL is erop gericht om deze sleutelpartijen in een vroeg stadium met elkaar te verbinden.
De focus ligt hierbij niet op het optuigen van ambities die in de uitvoering vastlopen, maar op het vanaf dag één helder krijgen waar nieuwbouw snel van de grond kan komen en waar de bestaande voorraad wél haalbaar en effectief in te zetten is. Pas als beleid en uitvoering samenkomen, zetten we plannen om in concrete oplossingen voor woningzoekenden.
Praat mee over de toekomst van de woningbouw
Benieuwd hoe we beleid en uitvoerbaarheid beter op elkaar laten aansluiten?
Bekijk hoe wij met PublicNL werken aan concrete oplossingen door het faciliteren van de samenwerking tussen gemeenten, corporaties en marktpartijen.